Fabl Nedir?

Fabl Nedir?

Merhaba eğitimdili.com okuyucuları bu yazımızda Türk Dili ve Edebiyatı dersi içerisinde bulunan Fabl nedir? konusunu işleyeceğiz. Özellikle lise öğrencilerinin sıklıkla duyacağı fabl hakkında çeşitli bilgiler vereceğiz. Öğrenciler böylelikle fabl özellikleri, fabl yazarları ve temsilcileri hakkında detaylı bilgileri öğrenecekler. Yazımızı çok uzatmadan fabl kelimesinin ne olduğunu öğrenelim.

Fabl | Fabl Nedir?

Fabl | Fabl Nedir?

Fabl Nedir?

Fabl bir öykü türü olarak da kabul edilebilir. Öykülü anlatımda bir olay örgüsü bulunmaktadır. Hayatta meydana gelen olaylar veya hikayeler hayvanlar ve bitkiler arasında geçiyormuş gibi anlatılır. Fabl daha çok çocuk edebiyatına hitap etmektedir.

Fabl amacı olan bir öykü türü olduğu için toplumu eğitme, ahlaklı olmayı ve kötü davranışlardan kaçınmayı esas alır. Önceleri fabl büyükleri eğitmek amacıyla da kullanılıyordu, ancak gelişen edebiyatla birlikte farklı öykü türleri ortaya çıkmıştır.

Fabl nedir konusunu öğrendik, biraz fabl ile ilgili kısa bilgiler verelim.

  • Fabl öykü türlerinde anlatılan hikayeler soyuttur. Soyut olaylar hikayenin gelişimiyle somut bir anlatıma gidebilir.
  • Olaylar okuyucuları hem güldürür hemde güldürürken eğitir. Yani en iyi öğrenmeyi sağlar.
  • Fabl öykü türünün konusunu genellikle; iyi-kötü, cesur-korkak, dürüst-ikiyüzlü, gözü tok-aç gözlü insanları oluşturur.
  • İnsana özgü olan nitelikler sanki hayvanların özellikleriymiş gibi anlatılır.

Fabl Nedir ve Fabl Ögeleri

Fabl oluşturulurken dört öge dikkate alınır. Bu ögeler sayesinde olay örgüsü tamamlanır ve fabl amacını gerçekleştirmiş olur. Fabl ögeleri: Kişiler, olay örgüsü, yer(mekan), zaman kavramı

Kişiler

Fabl oluşturulan kesinlikle kişilere yer verilir.

  • Fabl en az 2 hayvanın başından olayı konu alır. (Konu alınan iki hayvan biri iyi ahlaklı biri iken, diğer konu alınan hayvan ise kötü biri olarak karşımıza çıkar.)
  • Fabl yaygın olarak ikincil kişilere çok yer verilmez. Bazı durumlarda iki kişiden fazla kişi yoktur.
  • Fabllarda kişi betimlenmesine yani kişinin özelliklerine yer verilmez.
  • Fabl örneklerinde hayvana göre nitelik yüklenir. Örneğin tilki varsa biz kurnaz olarak kabul ederiz, aslan varsa güçlü, cesaretli olarak kabul ederiz.
  • Fabl ele aldığı konuyu bütün yönleriyle ele almaz. Yalnızca konu alınan hayvanlar üzerinden hikaye örgüsünü ön plana çıkarır.
  • Yer alan kişilerin duygularına genellikle yer verilmez.
  • Fabllerde anlatıcı da yer alır ancak anlatıcının betimlemesi ve cinsiyetine yer verilmez. Anlatıcı izleyici rolündedir ve kahramanları izleyici gözünden görür. Böylelikle okuyucu ile anlatıcı bütünleşir.
BAKINIZ  Ömer Seyfettin Hikayeleri

Olay Örgüsü

Fabl türü oluşturulurken konusu belirlenir ve bu konuya uygun olarak bir olay örgüsü ön plana çıkarılır.

  • Fabl türünde yer alan kişilerin davranışları olay örgüsünün oluşturulmamasına yardımcı olur ve iyilik, kötülük, ökfe, özlem, korku ve istek gibi davranışlar olay örgüsünün temelini oluşturur.  Fabl nedir denilince aslında oaly örgüsünün bulunduğu kısım da diyebiliriz. Fabl anlatılış sebebine ders denir. Zaten fabller ders verme niteliğindedir.

Fabl Bölümleri

Olay örgüsü de kendi içerisinde bölümlere ayrılmaktadır. Bu bölümler serim, düğüm, çözüm ve öğüt şeklindedir. Bunları da kısa bir şekilde açıklayalım.

Serim:Bu bölümde olay örgüsünün konusu ve öğrenilecek derse göre konuşturulan yani kişileştirilmiş hayvanların ve çevrenin tanıtımı yapılır.

Düğüm: Bu bölümde uzun olmayan kısa ve sürekli konuşmalar vardır ve bu bölümle olay açığa çıkar. Verilecek öğüte göre planlanır.

Çözüm: Bu bölümde olay örgüsü hiç beklenmedik bir sonuçla biter ve Fabl en kısa bölümüdür.

Öğüt: Fabl en can alıcı yeri bu bölümdür ve öğütün verildiği yerdir. Bu bölüm bazı zamanlarda en başta yer alırken bazı durumlarda ise en sonda yer alabilir.

Yer (Mekan)

Fabl içeriisnd eyer alan yer olgusunda tasvir genellikle yapılmaz ancak çevre çok iyi anlatılır. Olay örgüsü çoğu zaman göl kenarı, yol,  orman ve orman evinde geçer. Olay örgüsüne göre yer ve mekan değişebilir.

Zaman

Fabllerde belli bir zaman diliminde geçer. Olay örgüsünün sağlıklı bir şekilde ilerleyebilmesi için olaylar sırayla yani kronolojik bir biçimde verilir.

Fabl nedir bölümünde bazı bilgiler verdik. Fabl türünü daha iyi anlamanız için Fabl özellikleri hakkında bilgiler verelim.

Fabl Özellikleri

  • Fabl yazılırken şiir yada düz yazı şeklinde yazılır. Yani mansur ve nesir şeklinde yazılır.
  • Fabl türünün sonunda mutlaka ahlak dersi verilir. Ahlak dersi verilirken herkesin anlayacağı yalın bir dille kısa ve açık şekilde ifade edilir. Bazen verilen ders atasözü ve özdeyişle desteklenir.
  • İnsanlar arasında geçen olayları ve hikayeleri tıpkı hayvanların arasında geçiyormuş gibi anlatan öykü türlerine fabl denir demiştik. İşte Fabl  insanlara öğüt verip insanların ahlaklı olmalarını sağlar.
  • Fabl didaktik yani öğretici bir eserdir.
  • Fabl özellikle çocukların eğitilmesinde kullanılır.
  • Çocuklara okumayı aşılamak için Fabl çok doğru bir tercih olacaktır.
  • Fabl hikayeleri çok çabuk öğrenilip, çabuk bellekte kalabilir. Bu yüzden kalıcı bir öğrenme sunar.
  • Fabllerde kişileri genellikle hayvanlar oluşturur. Fabllerde teşhis ve intak sanatı bolca kullanılır.
  • Fabllarda yer ve zaman olgusu bazen belirsizdir. Hikaye genellikle konu edilen kişilerin mekanlarında geçer.
  • Türk edebiyatının bilinen ilk yazılı eserleri arasında fabllarda yer almaktadır ve Türçe’deki ilk fabl örneği Harname’dir ve yazarı da Şeyhi’dir.
BAKINIZ  Kağıt Ne Zaman ve Kimler Tarafından İcat Edilmiştir?

Fabl Yazarları

  • Türk Edebiyatının ilk fabl örneği: Harname’dir ve yazarı Şeyhi’dir. (Milli Eğitim Bakanlığı Harname adlı eseri ‘‘Zavallı Eşeğin Hikayesi” adı altında yayınlamıştır.
  • Türk Edebiyatının öncüleri arasında yer alan Şinasi 1862 tarihinde Tercüme-i Manzume adlı eserde batılı şairlerin şiirlerine yer vermiştir. Bu şiirlerin arasında La Fontaine’den fabl örnekleri vardır.
  • Tanizmat Dönemi sanatçısı olan Ahmet Mithat Efendi ise, çocukların eğitilmesinde ve yetiştirilmesi için Fransızca’dan birçok fabl örneklerini Türkçe’ye çevirmiştir. Ahmet Mithat Efendi ”Kıssadan Hisse” adlı eserini ahlaki eğitimi amaçlayıp yazmıştır.
  • Kıssadan Hisse: Bu eseri yazan Ahmet Mithat Efendi Ezop ve La Fontaine’den fabl çevirileriyle kendi fabl örneklerini bu eserde toplamıştır.
  • Tanizmat dönemi sanatçıları arasında yer alan Recaizade Mahmut Ekrem La Fontaine’den Horoz ile Tilki, Kurbağa ile Öküz, Karga ile Tilki, Meşe ile Saz, Ağustos Böceği ile Karınca gibi fabl örneklerini çevirmiştir.
  • Türk Edebiyatı sanatçıları arasında yer alan Nabizade Nazım’da ”Horoz ve Tavuk” ve ”Bir Sansar” adlı fabl yazmıştır.
  • Nurullah Ataç, Orhan Veli Kanık, M. Fuat Köprülü, Vasfi Mahir Kocatürk ve Sebahattin Eyüpoğlu gibi önemli yazarlar fabl türüyle ilgilenmiş ve şiirlerinde yer vermiştir.

Fabl Örnekleri

Fabl nedir? fabl özellikleri nedir öğrendiysek şimdi de fabl örenkleri hakkında bilgi sahibi olalım. Türk Edebiyatından  çok sayıda fabl örnekleri bulunmaktadır. Bu fabl örneklerinden yararlanmanız için tablo şeklinde paylaştık.

Fabl Örnekleri İndirme Linkleri
Horoz ve Tilki PDF İndir
Aslan ile Fare PDF İndir
Tavşan ile Kaplumbağa PDF İndir
Karga ile Tilki PDF İndir
Ağustos Böceği ve Karınca PDF İndir
Zalim Aslan PDF İndir
Kurt ile Köpek PDF İndir
Salyangoz ve Evi PDF İndir
Keçi Can Pazarında PDF İndir
BAKINIZ  7. Sınıf Dersleri, İmamhatip 7. Sınıf Dersleri

Fabl Nedir Pdf

Bazı zamanlar telefonunuz yada tabletinizde internet olmayabilir ve fabl nedir konusunu bulamayabilirsiniz. Sizlere kolaylık sağlaması için bu yazıyı pdf formatında hazırladık. Bu pdf formatını telefonunuza ya da tabletinize indirip istediğiniz zaman okuabilirsiniz. Pdf içerisinde fabl ile ilgili tüm başlıklar vardır. Sınavınız da veya ödeviniz de kullanabilirsiniz.

Fabl nedir pdf formatını indirmek için tıklayınız.

BİR YORUM YAZIN

ZİYARETÇİ YORUMLARI - 0 YORUM

Henüz yorum yapılmamış.